چاقی در نوجوانان و سالمندان… چاقی و کرونا

در این نوشته دکتر شهاب شهابی در مورد چاقی در نوجوانان و چاقی در سالمندان، علل اصلی و تفاوت چاقی در سنین مختلف همچنین ارتباط چاقی و کرونا توضیحاتی داده اند.

چاقی در نوجوانان - علل چاق شدن نوجوانان

چاقی در نوجوانان

امروز شیوع چاقی در کودکان و چاقی در نوجوانان در حال افزایش است و بعنوان یک معضل سلامت همگانی بشمار میرود.گفتنی است 40تا 80 در صد از کودکان چاق در بزرگسالی نیز از چاقی رنج میبرند.

امروزه با افزایش زندگی شهری و ماشینی و کم تحرکی و کاهش فعالیت کودکان و استفاده بیرویه از بازیهای رایانه ای و تماشای تلویزیون و از طرفی مصرف غذاهی ناسالم و پرکالری و فست فود ها از علل مهم چاقی در کودکان و نوجوانان به شمار میرود. از سایر علل میتوان علل ژنتیکی و والدین چاق،استرس و تنش، بیماریهای غدد داخلی را نام برد که در شماره های قبل مفصل به آن اشاره شد.

چاقی در کودکان

چاقی در کودکان باعث بلوغ زودرس و توقف رشد قدی آنان میشود چراکه ترشح هورمون رشد و وضعیت هورمونی کودکان با اضافه وزن و تغذیه بیمار تحت تاثیر قرار میگیرد.همچنین چاقی در کودکان باعث اختلالات خواب و آپنه ،کاهش و ضعف توده استخوانی،فشار خون،افزایش چربی خون،دیابت و بسیاری بیماریهای دیگر میشود.

همچنین نوجوانان چاق در معرض افسردگی،منزوی شدن از اجتماع و کاهش اعتماد به نفس میباشد و کیفیت زندگی آنان به شدت تحت الشعاع قرار میگیرد.

برای کودکان نیز شاخص توده بدنی مانند بزرگسالان بصورت عدد بیان نمیشود و بهتر است از درصد استفاده شود به این صورت که اگر اگر شاخص توده بدنی فرزند شما ۹۵% بیشتر از کودکان هم سن، هم قد و هم جنس باشد، مبتلا به چاقی است.

پیشگیری از چاقی

امید است با پیشگیری چاقی کودکان از چاقی آنان در بزرگسالی و پیامدهای ناگوار آن جلوگیری کنیم.

در درمان چاقی در کودکان اصلاح الگوی غذایی و ورزش بعنوان دو رکن اصلی توصیه میشود که در اجرای آن نقش والدین بسیار پررنگ است.

کودکان و نوجوانان به تنهایی نمیتوانند از پس کاهش اضافه وزن خود برآیند پس هرگز آنها را سرزنش نکنید و سعی کنید در راه کاهش وزن حامی و پشتیبان آنان باشید!با فرزندانتان در مورد عوارض چاقی صحبت کنید،الگوی غذایی سفره خانواده را اصلاح کنید تا کودکان از شما تبعیت کنند،همراه آنان ورزش کنید تا تشویق شوند.

در صورتی که رژیم و ورزش با شکست مواجه شود ودر شرایط خاص و پس از تکمیل سن استخوانی و بلوغ بعد از 16 سالگی عمل جراحی را میتوان مدنظر داشت و با جراح چاقی مشورت نمود.

چاقی و سالمندی - درمان چاقی برای سالمندانچاقی در سالمندی

چاقی در سالمندان  رو به افزایش است و تخمین زده میشود تا سال 2050  میلادی چاقی در افراد مسن دوبرابر شده و به 22 درصد میرسد و از عوامل مهم تهدید کننده سلامت سالمندان عزیز میباشد.با افزایش سن توده عضلانی بتدریج کاهش پیدا میکند و به جای آن بافت چربی جایگزین میشود که به این نوع چاقی در اصطلاح سارکوپنیا گفته میشود.

از علل آن میتوان به کاهش سوخت و ساز بدن، کاهش فعالیت بدنی، رژیم غذایی نامناسب و عادات بد تغذیه ای، تغییرات هورمونی شامل کاهش تولید تستوسترون و هورمون رشد و در نتیجه کاهش پاسخ به هورمون سیری(لپتین) و تیرویید و مقاومت به هورمون انسولین در این افراد میشود. که نتیجه این روند باعث سندرم متابولیک و افزایش چربی خون،دیابت و بیماری های دیگر و حتی مرگ میشود.

علل چاقی در سالمندان

از سایر علل چاقی در افراد سالمند میتوان به بیماری های زمینه ای نظیر بیماری های قلبی و کلیوی که باعث تجمع آب در بدن و ورم کردن میشود و همچنین مصرف بیشتر داروهای ضد افسردگی ،کورتون و غیره نام برد.در این بین عادات بد تغذیه ای و مصرف مواد غذایی بیش از حد نیاز و از طرفی کم تحرکی بخصوص در خانه های سالمندان و کاهش سوخت و ساز بدن از مهمترین علت چاقی در افراد مسن هستند.

درافراد چاق بالای 65 سال با افزایش تجمع چربی به جای عضله و افزایش چربی احشایی شاخص توده بدنی معیار قابل اعتمادی نیست و باید دور کمر و باسن نیز در تعیین چاقی این افراد در نظر گرفته شود.

چاقی یک بیماری مزمن

همانطور که گفته شد چاقی یک بیماری مزمن است و ارتباط مستقیم با ابتلا به سایر بیماری نظیر بیماری های قلبی عروقی،،سکته مغزی و قلبی،دیابت،فشار خون،بیماری های مفاصل و آرتروز و بروز برخی سرطان هاو…  دارد لذا باید برای درمان چاقی در سالمندان راهکارهایی اندیشیده شود.

افراد مسن در برابر عوارض چاقی شکننده تر هستند.روشهای متفاوتی برای در مان چاقی در این افراد وجود دارد نظیر رژیم غذایی مناسب و اصلاح عادات بد غذایی،ورزش،درمان دارویی بیماری های قلبی و کلیوی و غددی و نهایتا جراحی در برخی افراد واجد شرایط  توصیه میشود.

چاقی و کرونا

چاقی و کرونا

طی چند ماهی که جهان درگیر شیوع کروناویروس جدید بوده است، آنچه بیش از همه در خصوص این بیماری مطرح شد این بود که مقوله «سن» عاملی مهم در این بیماری است.

به عبارت بهتر اعتقاد بر این بود افراد سالمند سریعتر و بیشتر تحت تأثیر این بیماری قرار می‌گیرند و این گروه، هدفی ویژه برای این ویروس هستند. با این حال اخیراً شماری از تحقیقات علمی در خصوص این بیماری، حکایت از وجود عوامل دیگری دارد.مطالعات جدید نشان میدهد چاقی یک عامل خطرناک در ابتلا به بیماری کووید 19 میباشد.

افراد چاق و با شاخص توده بدنی بالا خطر بیشتر برای بستری و فرم شدید تر  بیماری و مرگ و میر بالاتری دارند.

ارتباط چاقی با بیماری کرونا

سیستم ایمنی بدن افراد چاق به طور مرتب درگیر محافظت و ترمیم آسیب‌های ایجاد شده درچاقی و تجمع چربی در بدن است.افراد چاق دچار نوعی التهاب دربدن خود می‌شوند و سیستم ایمنی برای رفع این التهاب ضعیف می‌شود و دیگر از قدرت کافی برای مبارزه با ویروس کرونا برخوردار نیست.

از طرفی از عارضه‌های چاقی تنگی نفس و افزایش ابتلا به بیماری‌های تنفسی و تنگی نفس است که باعث کاهش دریافت اکسیژن توسط ریه‌ها سبب می‌شود تا میزان کمتری از اکسیژن در رگ‌های بدن حرکت کند و به این ترتیب اعضای بدن به دلیل کمبود دریافت اکسیژن عملکرد مناسبی پیدا نمی‌کنند.

این در حالی است که چاقی خطر ابتلا به بیماری‌هایی همچون دیابت و بیماری‌های قلبی، که از عوامل خطرناک و تشدید کننده بیماری کووید 19 هستند را نیز افزایش می‌دهد. افراد چاق معمولاً با ورزش غربیه هستند و دارای فعالیت فیزیکی اندکی هستند، ورزش یکی از عامل‌های تقویت سیستم ایمنی بدن و جلوگیری از ابتلا به بیماری‌های مختلف است.درکشورهایی، چون آمریکا و فرانسه یکی از دلایل افزایش نرخ مرگ و میر داشتن رژیم خوراکی نامناسب و شیوع گسترده چاقی واضافه وزن در این کشورهاست.

چگونه در قرنطینه چاق نشویم!

یکی از دغدغه‌های اصلی بسیاری از افراد این است که در روز‌هایی که فعالیت چندانی ندارند و امکان خروج از منزل نیز برایشان مهیا نیست، برای جلوگیری از اضافه وزن خود چه کنند؟

فعالیت فیزیکی در قرنطینه

به طور کلی در روز ۱۵ الی ۳۰ دقیقه ورزش کردن ضروری است.

ورزش در خانه می تواند نکته اساسی و مهمی برای جلوگیری از چاقی یا همان(اضافه وزن) باشد. با درجا زدن، طناب زدن، و حرکات کششی، حرکت پروانه ، طناب زدن ، راه رفتن با کش با پاهای بسته و انجام حرکات بدنسازی، و شکم شنا می توان این کار را انجام داد. همچنین می توانید یک بطری پلاستیکی را با آب یا خاک پر کرده -با خاک بهتر است، چون نسبت به آب وزن بیشتری دارد- و جایگزین خوبی برای دمبل است. حتی می توانید با کتاب های سنگین دمبل درست کنید.

صبحانه بخورید

معمولا بیدارماندن طولانی، مصرف تنقلات و خوابیدن تا نزدیک ظهر، مانع از تمایل به خوردن صبحانه می شود. اما برای حفظ سلامتی و تناسب اندام لازم است صبحانه سرشار از پروتئین در ساعت منظمی از روز میل گردد تا انرژی روزانه تامین و از بروز گرسنگی حوالی ظهر به تعویق افتد.

خوردن غذاهای کم کالری

سعی کنید از مواد غذایی کم کالری یا چربی سوز مانند سبزی‌ها میوه‌ها و غلات سبوس دار استفاده کنید.

افزایش تعداد وعده‌های غذایی

به جای ۳ وعده غذایی، ۴ تا ۶ وعده غذایی را با فاصله‌ی ۲ تا ۳ ساعت از یکدیگر بخورید. البته در این صورت باید حجم هر وعده غذایی کمتر از وعده‌های قبلی باشد، یعنی همان مقدار غذایی را که در سه وعده می‌خورید، باید در ۶ وعده بخورید نه اینکه بیشتر غذا بخورید. خوردن مقادیر کم غذا در وعده‌های متعدد، متابولیسم بدن را افزایش می‌دهد.

مصرف شیرینی را به حداقل برسانید

مواد قندی و نشاسته ای به آسانی تبدیل به چربی شده و در بدن ذخیره می شوند و ایجاد چاقی می کنند.

پروتئین را در وعده‌های غذایی خود فراموش نکنید

پروتئین به حفظ وزن کمک می‌کند، زیرا رژیم‌های غذایی سرشار از پروتئین، سیری بیشتری به دنبال دارند و همینطور باعث افزایش متابولیسم بدن می‌شوند.

آب کافی بنوشید

کمبود مصرف آب می تواند اختلالات مهمی در سلامت انسان به جا بگذارد؛ از جمله آنکه موجب بروز یبوست و ناراحتی های گوارشی ناشی از آن شود.

غذا را به آرامی بخورید، خوب بجوید

غذا را به آرامی بخورید، خوب بجوید و در دهان تان مزه مزه کنید، به این ترتیب هم از غذای تان لذت می برید و هم معده شما فرصت پیدا می کند تا احساس سیری خود را اعلام کند و هم غذا بهتر هضم می شود.

خوب بخوابید

استرس و کسالت قرنطینه باعث پرخوریتان میشود .شام خود را اول شب صرف کنید و به اواخر شب موکول نکنید. کمبود خواب در ایام قرنطینه و تعطیلی، می‌تواند باعث افزایش وزن شما شود. زیرا کسانی که به اندازه‌ی کافی نمی‌خوابند، بیشتر گرسنه می‌شوند، کالری بیشتری دریافت می‌کنند و فعالیت کمتری انجام می‌دهند. عادت‌های خواب‌تان را اصلاح کنید؛ و شب‌ها غذای پُرچرب نخورید.

چه ارتباطی بین جراحی چاقی و آپنه خواب وجود دارد؟
کبد چرب چیست
سرطان های روده بزرگ
روزه داری بعد از جراحی - جراحی چاقی دکتر شهاب شهابی
کاهش سایز یا کاهش وزن؟!
چاقی در سالمندی- علل چاقی سالمندان
عوارض جراحی های چاقی چیست - عوارض جراحی چاقی دکتر شهاب شهابی
توصیه های دارویی بعد از جراحی چاقی - دکتر شهاب شهابی
چه اقداماتی قبل از جراحی چاقی لازم است؟ - دکتر شهاب شهابی
3 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *